Malarstwo, Fotografia, Architektura - Michał Pierzchalski

Fotografia otworkowa

czwartek, 14 sierpie� 2008

Fotografia otworkowa - zamiast tradycyjnego aparatu z obiektywem ze skomplikowanym układem soczewek - zwykłe tekturowe pudło z "obiektywem" wykonanym z blachy puszki po piwie w którym znajduje się niewielki otworek (pinhole).

Po klikunastu dniach przeszukiwań internetu zdobyłem wystarczającą wiedzę, aby stworzyć swój własny aparat. Postanowiłem wykonać duże pudło, tak aby zminimalizować wadę jaką jest mała rozdzielczość zdjęc otworkowych. Aparat (skrzynię) zbudowałem z tektury o gr. 2,5mm którą przyciąłem i skleiłem wg opracowanego projektu.

Najwiekszą trudnością było wykonanie 'otworka', w moim przypadku musiłbyć to otworek o średnicy 0,5mm (wielkość otworka zależy od odległości otworka od powierzchni papieru). Wykonanie otworka powinno być bardzo precyzyjne , powinien mieć ostre równe krawędzie, a materiał w którym jest wykonany powinien być możliwie najcieńszy. (W internecie sa do kupienia fachowo /laser/ wykonane otworki w bardzo cienkich blaszkach). Ja swój wykonywałem cienką igła delikatnie obracając i co pewnien czas przecierając bardzo drobnym papierem ściernym (600-800). Grubość można badać wkładając blaszke do rzutnika, a ja poprostu używałem lupy jubilerskiej.

Zamiast użycia kliszy fotograficznej , z uwagi na duży format, użyłem papieru o wymiarach 30x40cm. Powstały na jego powierzchni obraz jest negatywem odbitym lustrzanie. Aby uzyskać właściwą odbitkę kopiuję obraz stykowo na inny arkusz papieru (emulsja w emulsję).

Jako negatywów używam papierów na podłożu poliuretanowym firmy AGFA o stałej gradacji specjalnej. Dzięki temu fotografie nie są zbyt kontrastowe i można ich używać jako negatywu. Końcowe odbitki wykonuję zazwyczaj na papierze barytowym Ilford multigrade z zastosowaniem filtru specjalnego.

W jednym z moich aparatów papier układa się prostopadle do wysokości stożka światła, w prezentowanym poniżej papier układa sie na krzywiźnie i to jest właśnie aparat amorficzny. W pierwszym widoczne jest na zdjęciach winietowani, na drugim zaś zniekształcenie fotografowanych obiektów.

Z prawej aparat amorficzny - rownomiernie naświetlony kadr i widoczne zniekształcenia obiektów.

Jakie efekty moża uzyskać fotografując otworkiem? Przede wszystkim bardzo duży kąt "widzenia", głębię ostrości (od 0 do nieskończoności) - otworek to przecież bardzo duża przysłona - w tym wypadku F=330. Z uwagi na długi czas naświetlania (od kilku do kilkudziesięciu minut - patrz tabela niżej) na zdjęciach obserwuje się efekt "znikania". Na zdjęciach zazwyczaj nie ma żywych osób, poruszających się samochodów. Fotografując ruchliwą ulicę w godzinach szczytu na zdjęciu będzie pusta i tylko gdzie niegdzie pojawią się 'duchy'.

Dzięki temu można zarejestrować zarówno detal przy naszych stopach jak i pejzaż w oddali. Lecz będzie to świat jedynie drzew i budowli, ponieważ przedmiotów będących w ruchu aparat nie rejestruje. Tylko czasem pojawia sie niewyraźnych zarys człowieka, który zatrzymał się na chwilę. Może tak nas widzą drzewa i skały?

Aby wydrukować schemat POBIERZ PDF.

Jedyną jego wadą moich aparatów jest to, że można wykonać tylko jedno zdjęcie, kolejne dopiero po wizycie w ciemni i załadowaniu nowego arkusza papieru.

Zdjęcia wykonane aparatami otworkowymi można obejrzeć w mojej galerii.

Tabela czasów naświetlań.
Aby z niej skorzystać należy zrobić pomiar światła aparatem lub światlomierzem ustawiając czułość 100ISO i np. przysłonę F8 - to jaki czas wskaże światłomierz należy odczytać na tabeli i użyć odpowiednio czasu który znajduje się w tym samym wierszu w kolumnie F330. 8ISO oznacza czułość papieru fotograficznego - taką informację udało mi się gdzieś znależć. W każdym razie wszystko się sprawdza. Oczywiście należy reagować na nagłe zmiany światła, np. słońce schowa się za chmury.

f 2.8 (100ISO)	f 8 (100 ISO)	f 16	f 330 (8 ISO) 165mm pano
1/500 Secs	1/60 Secs	1/15 Secs	27 Secs (5 M 36 SEK)
1/250 Secs	1/30 Secs	1/8 Secs	54 Secs (11 M 15 sek)
1/125 Secs	1/15 Secs	1/4 Secs	2 Mins 48 Sec (35 MIN)
1/60 Secs	1/8 Secs	1/2 Secs	4 Mins 37 Sec (58 MINS)
1/30 Secs	1/4 Secs	1 Secs	7 Mins 14 Sec (88 MINS)
1/15 Secs	1/2 Secs	2 Secs	14 Mins 28 Secs
1/8 Secs	1 Secs	4 Secs	29 Mins 56 Secs
1/4 Secs	2 Secs	8 Secs	58 Mins 52 Secs
1/2 Secs	4 Secs	16 Secs	2 Hrs 56 Mins

[ Back ]